VAT در امارات چیست؟ راهنمای ساده مالیات ارزش افزوده برای صاحبان کسب‌وکار
کار در امارات

VAT در امارات چیست؟ راهنمای ساده مالیات ارزش افزوده برای صاحبان کسب‌وکار

رضا بهمنی 8 دقیقه مطالعه 707 بازدید

اگر در دبی یا هر بخش دیگری از امارات شرکت تأسیس کرده‌اید، احتمالاً از همان روزهای اول با عبارت‌هایی مانند VAT، شماره مالیاتی TRN و اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده روبه‌رو می‌شوید.

اما VAT دقیقاً چیست؟ چه زمانی باید برای آن ثبت‌نام کرد؟ آیا هر شرکتی باید ۵ درصد از درآمد خود را مالیات بدهد؟ و مالیات قابل پرداخت چگونه محاسبه می‌شود؟

در این مقاله، VAT در امارات را به زبان ساده توضیح می‌دهیم.

VAT چیست؟

VAT مخفف Value Added Tax و به معنی «مالیات بر ارزش افزوده» است. این مالیات از اول ژانویه ۲۰۱۸ در امارات اجرا شد و نرخ استاندارد آن ۵ درصد است. VAT نوعی مالیات غیرمستقیم است؛ یعنی در بیشتر معاملات، مشتری مالیات را پرداخت می‌کند و شرکت آن را از مشتری دریافت کرده و به سازمان مالیات فدرال امارات یا FTA تحویل می‌دهد. وزارت دارایی امارات

بنابراین VAT معمولاً هزینه‌ای نیست که شرکت مستقیماً از سود خود پرداخت کند. شرکت در این سیستم بیشتر نقش واسطه را دارد: مالیات را از مشتری می‌گیرد، مالیات پرداخت‌شده برای هزینه‌های واجد شرایط را کسر می‌کند و تفاوت را به دولت می‌پردازد.

VAT با مالیات شرکتی تفاوت دارد

VAT با Corporate Tax یا مالیات شرکتی یکی نیست.

VAT معمولاً بر فروش کالا و خدمات محاسبه می‌شود؛ اما مالیات شرکتی بر سود مشمول مالیات یک کسب‌وکار اعمال می‌شود. ممکن است یک شرکت هم‌زمان مشمول VAT و مالیات شرکتی باشد و برای هرکدام ثبت‌نام و اظهارنامه جداگانه داشته باشد. سازمان مالیات فدرال امارات

چه شرکت‌هایی باید برای VAT ثبت‌نام کنند؟

برای شرکت‌ها و کسب‌وکارهای مستقر در امارات، ثبت‌نام VAT در دو حالت انجام می‌شود:

میزان فعالیت مشمول مالیات    وضعیت ثبت‌نام
کمتر از ۱۸۷٬۵۰۰ درهم    معمولاً ثبت‌نام لازم نیست
بیشتر از ۱۸۷٬۵۰۰ درهم    امکان ثبت‌نام داوطلبانه وجود دارد
بیشتر از ۳۷۵٬۰۰۰ درهم    ثبت‌نام اجباری است

ثبت‌نام VAT برای یک کسب‌وکار زمانی اجباری می‌شود که:

مجموع فروش و واردات مشمول مالیات آن در ۱۲ ماه گذشته از ۳۷۵ هزار درهم بیشتر شده باشد؛ یا
پیش‌بینی کند که فروش و واردات مشمول مالیاتش در ۳۰ روز آینده از ۳۷۵ هزار درهم عبور خواهد کرد.

ثبت‌نام داوطلبانه نیز زمانی امکان‌پذیر است که مجموع فروش، واردات یا هزینه‌های مشمول مالیات در ۱۲ ماه گذشته، یا طبق پیش‌بینی ۳۰ روز آینده، از ۱۸۷ هزار و ۵۰۰ درهم بیشتر باشد.

 راهنمای رسمی ثبت‌نام VAT⁠

منظور از ۱۲ ماه گذشته چیست؟

یکی از اشتباهات رایج این است که صاحبان شرکت تصور می‌کنند سقف ۳۷۵ هزار درهم برای هر سال میلادی یا سال مالی جداگانه محاسبه می‌شود.

درحالی‌که باید همیشه مجموع فروش مشمول مالیات در یک دوره متحرک ۱۲ماهه بررسی شود. یعنی در پایان هر ماه باید ببینید مجموع فروش مشمول مالیات شما در ۱۲ ماه قبل چقدر بوده است.

برای مثال، اگر مجموع فروش مشمول مالیات شرکت شما از مرداد سال گذشته تا پایان تیر امسال به ۳۸۰ هزار درهم رسیده باشد، نمی‌توانید تا پایان سال صبر کنید؛ شرط ثبت‌نام اجباری همان زمان ایجاد شده است.

بعد از عبور از سقف، چقدر برای ثبت‌نام فرصت داریم؟

وقتی شرایط ثبت‌نام اجباری ایجاد شد، درخواست ثبت‌نام VAT باید حداکثر ظرف ۳۰ روز به سازمان مالیات فدرال ارائه شود. تأخیر در ثبت‌نام ممکن است باعث جریمه اداری شود. صفحه رسمی ثبت‌نام VAT⁠

بنابراین یک شرکت نباید صبر کند تا فروشش خیلی بیشتر از ۳۷۵ هزار درهم شود. گردش مالی باید به‌صورت ماهانه کنترل شود.

آیا هر شرکتی که لایسنس دارد باید VAT ثبت کند؟

خیر. صرف داشتن لایسنس تجاری به معنی اجباری بودن ثبت‌نام VAT نیست.

مهم این است که:

  • شرکت چه نوع کالا یا خدماتی ارائه می‌کند؛

     

  • میزان فروش و واردات مشمول مالیات چقدر است؛
     

  • آیا فعالیت شرکت مشمول نرخ ۵ درصد، نرخ صفر یا معاف از VAT است؛
     

  • و آیا فروش شرکت از حد قانونی عبور کرده یا در ۳۰ روز آینده عبور خواهد کرد.

حتی اشخاصی که فعالیت اقتصادی دارند اما لایسنس تجاری ندارند نیز ممکن است، بسته به نوع فعالیت و میزان فروش، مشمول مقررات VAT شوند.

شرکت‌های فری‌زون چطور؟

ثبت شرکت در منطقه آزاد یا Free Zone به معنی معافیت خودکار از VAT نیست. وضعیت VAT به نوع فعالیت، محل معامله، نوع کالا یا خدمات و میزان فروش بستگی دارد.

حتی شرکت‌های مستقر در برخی مناطق تعیین‌شده نیز باید شرایط معاملات خود را جداگانه بررسی کنند. بنابراین نباید فقط به‌دلیل داشتن لایسنس فری‌زون فرض کرد که شرکت نیازی به VAT ندارد.

نرخ VAT در امارات چقدر است؟

نرخ استاندارد VAT در امارات ۵ درصد است. این نرخ روی بیشتر کالاها و خدمات مشمول مالیات اعمال می‌شود.

اگر قیمت یک خدمت بدون VAT برابر با ۱۰ هزار درهم باشد:

  • قیمت اصلی: ۱۰٬۰۰۰ درهم
     VAT 

  • پنج‌درصدی: ۵۰۰ درهم

     

  • مبلغ نهایی فاکتور: ۱۰٬۵۰۰ درهم

اگر قیمت اعلام‌شده شامل VAT باشد، برای محاسبه بخش VAT می‌توان از این فرمول استفاده کرد:

مبلغ شامل VAT × ۵ ÷ ۱۰۵

برای مثال:

۱۰٬۵۰۰ × ۵ ÷ ۱۰۵ = ۵۰۰ درهم VAT

آیا همه کالاها و خدمات ۵ درصد VAT دارند؟

خیر. معاملات در امارات می‌توانند در یکی از گروه‌های زیر قرار بگیرند:

  • مشمول نرخ استاندارد ۵ درصد؛

     

  •  مشمول نرخ صفر؛

     

  •  معاف از VAT؛

     

  •  خارج از محدوده VAT.

برخی صادرات، حمل‌ونقل بین‌المللی و بعضی خدمات آموزشی و درمانی واجد شرایط ممکن است نرخ صفر داشته باشند. برخی خدمات مالی و بعضی معاملات املاک مسکونی نیز ممکن است معاف باشند.

«نرخ صفر» و «معاف» یکسان نیستند. در نرخ صفر، معامله همچنان مشمول VAT است اما نرخ مالیات صفر است و امکان بازپس‌گیری بخشی از VAT هزینه‌ها ممکن است وجود داشته باشد. در فعالیت‌های معاف، معمولاً VAT مرتبط با آن فعالیت قابل بازپس‌گیری نیست. تشخیص این دو مورد برای محاسبه مالیات شرکت بسیار مهم است.

مبلغ VAT قابل پرداخت چگونه محاسبه می‌شود؟

برای محاسبه VAT معمولاً دو عدد اصلی داریم:

Output VAT: مالیاتی که از مشتریان دریافت کرده‌اید.
 Input VAT: مالیاتی که برای خریدها و هزینه‌های واجد شرایط کسب‌وکار پرداخت کرده‌اید.

فرمول ساده به این شکل است:

VAT دریافتی از مشتریان منهای VAT قابل کسر هزینه‌ها = VAT قابل پرداخت

یک مثال ساده

فرض کنیم شرکت شما در یک دوره مالیاتی:

* ۱۰۰ هزار درهم فروش مشمول مالیات داشته؛
* ۵ هزار درهم VAT از مشتریان دریافت کرده؛
* ۴۰ هزار درهم خرید و هزینه واجد شرایط داشته؛
* و ۲ هزار درهم VAT به تأمین‌کنندگان پرداخت کرده است.

محاسبه مالیات:

۵٬۰۰۰ - ۲٬۰۰۰ = ۳٬۰۰۰درهم

بنابراین شرکت باید ۳ هزار درهم به سازمان مالیات فدرال پرداخت کند.

اگر VAT قابل کسر هزینه‌ها بیشتر از VAT دریافتی از مشتریان باشد، مبلغ اضافه ممکن است طبق مقررات به دوره بعد منتقل یا برای بازپرداخت درخواست شود. وزارت دارایی امارات نیز تأکید می‌کند که شرکت‌ها تفاوت میان VAT دریافتی و VAT قابل بازیابی را گزارش می‌کنند. وزارت دارایی امارات⁠

آیا تمام VAT هزینه‌های شرکت قابل کسر است؟

خیر. برای کسر یا بازپس‌گیری Input VAT معمولاً باید شرایط لازم وجود داشته باشد؛ از جمله:

  • هزینه واقعاً مربوط به فعالیت تجاری باشد؛

  • فاکتور مالیاتی معتبر داشته باشید؛

  • فروشنده دارای شماره مالیاتی معتبر TRN باشد؛

  • هزینه با فعالیت‌های مشمول مالیات شرکت ارتباط داشته باشد؛

  • مدارک پرداخت و معامله نگهداری شود.

VAT هزینه‌های شخصی، هزینه‌های فاقد فاکتور معتبر و بعضی هزینه‌های محدودشده ممکن است قابل کسر نباشد.

بعد از ثبت‌نام چه اتفاقی می‌افتد؟

پس از تأیید ثبت‌نام، شرکت یک شماره مالیاتی یا TRN دریافت می‌کند. از تاریخ مؤثر ثبت‌نام، شرکت باید:

  • روی فروش‌های مشمول، VAT صحیح اعمال کند؛

  • فاکتور مالیاتی معتبر صادر کند؛

  • شماره TRN را در فاکتورها درج کند؛

  • سوابق فروش، خرید و هزینه‌ها را منظم نگه دارد؛

  • اظهارنامه VAT را در موعد مقرر ارسال کند؛

  • مالیات قابل پرداخت را به‌موقع تسویه کند.

VAT دریافتی از مشتریان درآمد شرکت نیست. بهتر است این مبلغ در حساب‌ها جداگانه مدیریت شود تا هنگام سررسید اظهارنامه برای پرداخت آن مشکلی ایجاد نشود.

اظهارنامه VAT چه زمانی ارسال می‌شود؟

هر شرکت ثبت‌شده باید براساس دوره مالیاتی تعیین‌شده در حساب EmaraTax، اظهارنامه VAT ارسال کند. برای بسیاری از کسب‌وکارها این دوره سه‌ماهه است، اما دوره دقیق هر شرکت ممکن است متفاوت باشد.

اظهارنامه و مالیات مربوط به آن باید حداکثر ظرف ۲۸ روز پس از پایان دوره مالیاتی ارسال و پرداخت شود. سازمان مالیات فدرال امارات⁠

حتی اگر شرکت در یک دوره فروش نداشته یا مالیاتی برای پرداخت نداشته باشد، شرکت ثبت‌شده همچنان باید تکلیف اظهارنامه آن دوره را انجام دهد.

یک بیزینس تازه‌تأسیس باید چه کارهایی انجام دهد؟

اگر به‌تازگی در دبی یا امارات شرکت تأسیس کرده‌اید، از همان ابتدای کار این موارد را در نظر بگیرید:

  1. سیستم حسابداری منظم داشته باشید.

  2. فروش ماهانه و مجموع فروش ۱۲ ماه گذشته را کنترل کنید.

  3. فاکتورهای فروش و خرید را نگه دارید..

  4. هزینه‌های شخصی و شرکتی را از هم جدا کنید.

  5. مشخص کنید قیمت‌های شما شامل VAT هستند یا VAT جداگانه اضافه می‌شود.

  6. پیش از امضای قراردادهای بزرگ، تأثیر آن بر سقف ثبت‌نام VAT را بررسی کنید.

  7. اطلاعات شرکت در EmaraTax را به‌روز نگه دارید.

  8. معاملات خارجی، واردات و صادرات را جداگانه بررسی کنید.

  9. تاریخ پایان دوره مالیاتی و مهلت ۲۸روزه اظهارنامه را ثبت کنید.

  10. دریافتی از مشتری را بخشی از درآمد خود در نظر نگیرید.

اشتباهات رایج در VAT

رایج‌ترین اشتباهات صاحبان کسب‌وکار عبارت‌اند از:

  •  بررسی نکردن گردش مالی ۱۲ ماه گذشته؛

  •  تصور اینکه سقف ۳۷۵ هزار درهم بر مبنای سود است؛

  •  صبر کردن تا پایان سال برای ثبت‌نام؛

  •  اضافه کردن VAT بدون توجه به تاریخ مؤثر ثبت؛

  • صدور فاکتور بدون اطلاعات لازم و TRN؛

  •  کسر VAT تمام هزینه‌ها بدون بررسی شرایط؛

  •  خرج کردن VAT دریافتی از مشتریان؛

  •  فراموش کردن اظهارنامه در دوره‌های بدون فروش؛

  •  تأخیر در ارسال اظهارنامه یا پرداخت مالیات.

چند پاسخ کوتاه

فروش شرکت من ۳۰۰ هزار درهم است؛ آیا ثبت‌نام اجباری است؟

خیر، اگر شرایط دیگری وجود نداشته باشد، ثبت‌نام هنوز اجباری نیست؛ اما چون فروش از ۱۸۷ هزار و ۵۰۰ درهم بیشتر است، ممکن است امکان ثبت‌نام داوطلبانه داشته باشید.

فروش شرکت من از ۳۷۵ هزار درهم عبور کرده است؛ چه کار کنم؟

باید وضعیت ۱۲ ماه گذشته و پیش‌بینی ۳۰ روز آینده را بررسی و در صورت تحقق شرایط، حداکثر ظرف ۳۰ روز برای ثبت‌نام اقدام کنید.

VAT روی سود شرکت محاسبه می‌شود؟

خیر. VAT معمولاً روی فروش کالا یا خدمات محاسبه می‌شود. مالیات سود شرکت موضوع Corporate Tax است.

اگر شرکت فری‌زون باشد VAT ندارد؟

خیر. فری‌زون بودن به‌تنهایی باعث معافیت از VAT نمی‌شود.

اگر ثبت‌نام کرده باشیم اما فروش نداشته باشیم چه می‌شود؟

باید وضعیت اظهارنامه دوره را در موعد قانونی انجام دهید؛ نداشتن فروش به‌معنی نادیده گرفتن اظهارنامه نیست.

جمع‌بندی

VAT در امارات یک مالیات ۵ درصدی بر مصرف است که شرکت آن را از مشتری دریافت و پس از کسر VAT قابل قبول هزینه‌های تجاری، تفاوت را به سازمان مالیات فدرال پرداخت می‌کند.

مهم‌ترین عددها برای صاحبان کسب‌وکار عبارت‌اند از:

  •  ۱۸۷٬۵۰۰درهم: حد ثبت‌نام داوطلبانه

  •  ۳۷۵٬۰۰۰درهم: حد ثبت‌نام اجباری

  •  ۳۰ روز: مهلت اقدام پس از ایجاد الزام ثبت‌نام

  •  ۵ درصد: نرخ استاندارد VAT

  •  ۲۸ روز: مهلت اظهارنامه و پرداخت پس از پایان دوره مالیاتی

این مطلب یک راهنمای عمومی و ساده است. نوع فعالیت، محل شرکت، قراردادها و ساختار معاملات می‌تواند نحوه اجرای VAT را تغییر دهد؛ بنابراین برای تصمیم نهایی باید وضعیت واقعی هر کسب‌وکار جداگانه بررسی شود.